TONY BUZAN: TRUYỀN “CẢM HỨNG” BẰNG SƠ ĐỒ TƯ DUY

Ngoài đời, Tony Buzan giống như những gì mà người ta hình dung: lịch lãm, uyên bác và cởi mở. Có lẽ hình ảnh ấy của ông cũng là một trong những lý do để ông được chào đón và yêu mến ở rất nhiều nơi cùng với sự lan tỏa của Mind map – Sơ đồ Tư duy.

Từ bé đến lớn chúng ta được dạy để tích lũy kiến thức, nhưng đã bao giờ chúng ta được dạy cách để lĩnh hội những kiến thức đó một cách hiệu quả chưa? Câu trả lời là chưa ở đâu học sinh Việt Nam được dạy và được học “cách học” đã khiến cho chúng tôi háo hức và say mê tìm hiểu một lĩnh vực hoàn toàn mới mẻ với những khám phá bất ngờ về các nguyên tắc hoạt động của bộ não, các công cụ học tập và làm việc hoạt động theo cách làm việc của bộ não, cách nâng cao khả năng ghi nhớ, tưởng tượng sáng tạo

Trong chuyến thăm Việt Nam của Tony Buzan năm 2007 và cuộc trò chuyện cùng nhà báo Tạ Bích Loan trên chương trình Người đương thời, có lẽ hình ảnh của Tony Buzan nay đã không còn quá xa lạ với nhiều người Việt Nam. Nhu cầu tìm hiểu về sơ đồ tư duy cùng các công cụ tư duy khác trong làn sóng cách mạng học tập đang bắt đầu lan tỏa tại Việt Nam.

Sơ đồ Tư duy không khó. Ví dụ như bạn muốn lập sơ đồ tư duy cho một tuần làm việc, hãy vẽ chủ đề trung tâm tuần sau vào giữa trang giấy trắng. Từ chủ đề bạn vẽ 7 nhánh lớn là thứ 2, thứ 3…cho đến chủ nhật, mỗi nhánh một màu. Rồi từ mỗi thứ, bạn lại vẽ các nhánh nhỏ là các công việc bạn định làm trong thứ đó, mỗi công việc lại triển khai ra các ý chi tiết hơn như bạn định làm việc đó với ai (Who), ở đâu (Where), bao giờ (When), bằng cách nào (How)… Cứ như vậy bạn sẽ có được trên cùng một trang giấy các công việc bạn định làm trong một tuần.

Sơ đồ Tư duy giúp bạn có cái nhìn tổng thể, không bỏ sót các ý tưởng; từ đó bạn có thể dễ dàng đánh số thứ tự ưu tiên các công việc trong tuần để sắp xếp và quản lý thời gian một cách hiệu quả và hợp lý hơn so với một quyển sổ liệt kê các công việc thông thường.

Khái niệm của sơ đồ tư duy thì thực sự đơn giản. Nguyên lý hoạt động thì đúng theo nguyên tắc liên tưởng “ý này gợi ý kia” của bộ não. Cách vẽ cũng rất giản đơn và còn rất nhiều tiện ích khác khiến cho sơ đồ tư duy ngày càng trở nên phổ biến toàn cầu. Nhưng tại Việt Nam, có thể thấy số người biết đến sơ đồ tư duy thì nhiều mà số người sử dụng nó thì chỉ đếm trên đầu ngón tay. Vậy nguyên nhân là tại sao?

Có 5 nguyên nhân chính, đó là:

  1. Sơ đồ tư duy sử dụng nhiều màu sắc quá, trông như tranh vẽ của trẻ con vậy. Lại mất công tô màu.
  2. Sơ đồ tư duy thì phải vẽ, mà mình thì vẽ xấu lắm, bạn biết đấy. Mình làm gì có năng khiếu đâu.
  3. Dùng sơ đồ tư duy thì cũng viết như ghi chép thông thường thôi mà, thậm chí còn mất nhiều thời gian hơn.
  4. Tốn giấy lắm!
  5. Mình dùng hoài rồi mà chẳng thấy giúp tăng trí nhớ lên gì cả. Chắc tác giả nói quá lên thôi.

Vậy những nguyên nhân này có đúng không?

Sử dụng sơ đồ tư duy lần đầu tiên cũng giống như mới tập đi xe máy. Những ai đã đi quen rồi thì thấy nó thực sự đơn giản và so với xe đạp thì quả là vượt trội. Nhưng với những người mới tập đi thì việc ghi nhớ các nguyên tắc vận hành và thực hành cho đúng không phải là dễ. Vì vậy nên sẽ có bạn vẫn để số 0 mà tăng ga rồi bảo xe này chẳng có ích gì; lại cũng sẽ có người vừa tăng ga vừa đạp phanh, rồi tự nhủ mọi người bảo sao chẳng biết chứ mình thấy xe này đi chậm rì, lại còn nặng hơn cả xe đạp nữa. Kết quả là họ đi đến kết luận chung: Xe này thấy quảng cáo thì hay, chứ đi thử thì cũng không thấy có gì ưu việt lắm, thôi mình cứ quay về đi xe đạp cho khỏe, vừa quen thuộc lại vừa đỡ phải thử cái gì mới làm chi cho mệt người. Sơ đồ tư duy cũng vậy thôi. Bạn nào nghe qua cũng thấy đơn giản, nhưng thực chất khi bạn đưa ra một trong những lý do trên chính là bởi bạn đã vi phạm một hay nhiều những nguyên tắc “đơn giản” đó. Nếu các học viên thấy các vi phạm đó của họ, và khi khắc phục được nhược điểm này thì sơ đồ tư duy tỏ ra hiệu quả hơn rõ rệt.

Bạn không cần phải sử dụng nhiều màu sắc. Nếu bạn thấy mất quá nhiều thời gian để tô đặc màu trong một nhánh, sao bạn không thử gạch chéo, đánh dấu cộng, hay chấm bi trong đó? Rất mới mẻ và tốn ít thời gian. Hãy nhớ trên mỗi nhánh bạn chỉ viết một, hai từ khóa để không dập tắt khả năng gợi mở và liên tưởng của bộ não. Khi đó, bạn sẽ viết rất nhanh và khi đọc lại, não của bạn sẽ được thúc đẩy năng lực gợi nhớ và dần dần nâng cao khả năng ghi nhớ của bạn. Các em học sinh nhỏ từ lớp 1 cũng đã có thể vẽ được những sơ đồ tư duy đơn giản, rất logic và đáng yêu, đặc biệt là với các chủ đề thân quen như Mẹ, Gia đình của em, hay Mùa hè của em. Những em học sinh lớn hơn thì thường xuyên sử dụng sơ đồ tư duy khi làm việc nhómhệ thống kiến thức đã học trong các môn học ở trường, đặc biệt là khi ôn tập cho các kỳ thi.

Tony Buzan – Người truyền cảm hứng “Người thầy vĩ đại biết cách truyền cảm hứng”. Nếu bạn chỉ mới đọc sách của ông thôi thì chưa đủ. Hãy thực hành sơ đồ tư duy ngày hôm nay và trải nghiệm nó để một ngày không xa khi bạn gặp Tony Buzan, bạn sẽ tự mình cảm nhận niềm hạnh phúc được chia sẻ và được khích lệ bởi “thiên tài sáng tạo” này.

Phương pháp học thông minh từ Anh Quốc

Bản quyền đầu tiên và duy nhất tại Việt Nam

Sơ đồ tư duy

Công cụ ghi chép học tập hiệu quả trực tiếp từ Gs.Tony Buzan giúp cải thiện kết quả học, giảm áp lực.

Siêu trí nhớ

Phương pháp ghi nhớ khoa học của những kỉ lục gia thế giới. Ứng dụng trực tiếp vào học tập và cuộc sống.

Kỹ năng đọc nhanh

Tăng tốc độ đọc hiểu lên ít nhất 2 lần, tăng khả năng tập trung khi học và đọc sách.